Hôm nay (10/10), tròn 67 năm ngày giải phóng Thủ đô. Nói về ngày này 67 năm về trước có những ý kiến cho rằng, 10/10 là ngày tiếp quản Thủ đô chứ không phải là ngày giải phóng Thủ đô. Cũng có ý kiến cho rằng, việc các văn kiện chính trị Việt Nam gọi ngày 10/10/1954 là ngày “ngày giải phóng Thủ đô” là một cách để phủ nhận khái niệm “tiếp quản” - cái gốc khi bàn giao chính quyền lúc đó, là có ý đồ “tẩy não”, “xóa bỏ lịch sử”.

Để hiểu đúng, đầy đủ về lịch sử của ngày 10/10/1954 xin được lược trích một số dữ kiện lịch sử, những khoảnh khắc đã đi vào lịch sử của thủ đô Hà Nội ngày này 67 năm về trước.

Sau chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, Hiệp định Giơnevơ về đình chiến ở Đông Dương được ký kết. Qua nhiều ngày đấu tranh sôi nổi, các hiệp định về việc chuyển giao Hà Nội được ký kết ngày 30/9/1954 và ngày 2/10/1954 tại Ủy ban Liên hợp đình chiến Trung ương. Sau đó, Chính phủ đã phái các đội công an, trật tự, cảnh vệ, hành chính vào Hà Nội để chuẩn bị việc tiếp quản thành phố.

ÔngTrần Duy Hưng, Chủ tịch đầu tiên của Hà Nội trong ngày trở về Thủ đô 10/10

Theo nghị quyết ngày 17/9/1954 của Hội đồng Chính phủ, Ủy ban quân chính thành phố Hà Nội được thành lập do thiếu tướng Vương Thừa Vũ, tư lệnh sư đoàn Quân Tiên phong làm Chủ tịch và bác sĩ Trần Duy Hưng làm Phó Chủ tịch. Ủy ban quân chính có nhiệm vụ tiếp thu và quản lý thành phố.

Bộ Tư lệnh đã ra lệnh cho các đơn vị vào tiếp quản Hà Nội phải triệt để chấp hành các chính sách và kỷ luật của Chính phủ đề ra, phải luôn nâng cao cảnh giác, sẵn sàng đập tan mọi âm mưu khiêu khích của bọn phá hoại.

Sư đoàn Quân Tiên phong đã được Trung ương Đảng và Chính phủ giao nhiệm vụ tiếp quản Hà Nội. Theo kế hoạch đã định, sáng 8/10/1954 các đơn vị quân đội chia nhiều đường tiến vào ngoại thành Hà Nội. Đến 16 giờ 30 thì tiến đến đường đê La Thành, Vĩnh Tuy, Bạch Mai, Ngã Tư Sở, Ô Cầu Giấy và Nhật Tân.

6 giờ sáng ngày 9/10/1954, bộ đội ta theo nhiều đường từ ngoại thành tiến vào nội thành chia làm nhiều cánh quân tiến vào 5 cửa ô chính rồi từ đó tỏa đi các nơi.

Trung đoàn Thủ đô thuộc Đại đoàn 308 tiến vào giải phóng Hà Nội trong rừng cờ hoa rực rỡ, trong tiếng reo hò của 20 vạn nhân dân Thủ đô.

Lần lượt bộ đội tiếp thu nhà Ga, phủ Toàn quyền, khu Đồn Thủy, khu Bờ Hồ, phủ Thống sứ. 16 giờ ngày 9/10/1954, những lính Pháp cuối cùng rút qua cầu Long Biên, quân đội ta hoàn toàn kiểm soát thành phố Hà Nội, tiếp thu thành phố gọn gàng và trật tự. Bộ đội tiến đến đâu, nhân dân ta đổ ra hai bên đường, phất cờ tung hoa, reo mừng không ngớt. Cổng chào, khẩu hiệu dựng lên khắp các đường phố, cờ đỏ sao vàng rực rỡ trên khắp các tầng nhà.

5 giờ sáng ngày 10/10, nhân dân Thủ đô quần áo chỉnh tề mang cờ, ảnh Bác Hồ, những bó hoa tươi thắm, thành đội ngũ trật tự theo từng công sở, xí nghiệp, trường học, khu phố..., kéo tới những con đường đã được thông báo trước là bộ đội hành quân qua.

Đoàn xe đầu tiên do thiếu tướng Vương Thừa Vũ, Chủ tịch Ủy ban Quân chính và bác sĩ Trần Duy Hưng, Phó Chủ tịch Ủy ban Quân chính dẫn đầu đi qua phố Hàng Đường, Hàng Đào và trung tâm thành phố.

8 giờ, cánh quân phía Tây xuất phát từ Quần Ngựa. Đó là những chiến sĩ bộ binh của Trung đoàn Thủ đô. Các chiến sĩ diễu binh qua Kim Mã, Hàng Đẫy, Cửa Nam, Hàng Bông, Hàng Đào, Hàng Ngang…, đến 9 giờ 45 tiến vào Cửa Đông thành Hà Nội.

Lính Pháp lên cầu Long Biên để rút khỏi Hà Nội

8 giờ 45, cánh quân phía Nam xuất phát từ Việt Nam học xá tiến qua Bạch Mai, phố Huế, vòng quanh hồ Gươm rồi vòng lại chiếm lĩnh toàn bộ khu vực Đồn Thủy và Đấu Xảo.

9 giờ 30, đoàn cơ giới và pháo binh xuất phát từ Bạch Mai, qua phố Bạch Mai, phố Huế, 10 giờ 5 đến Bờ Hồ, qua Hàng Đào, Hàng Ngang, chợ Đồng Xuân, rẽ sang đường Cửa Bắc tiến vào thành lúc 10 giờ 45.

15 giờ, còi Nhà hát Lớn thành phố nổi lên một hồi dài. Mấy chục vạn nhân dân Hà Nội đã trang nghiêm dự lễ chào cờ do Ủy ban Quân chính tổ chức tại sân vận động Cột Cờ với sự tham gia của các đơn vị quân đội.

Sau lễ chào cờ, Chủ tịch Ủy ban Quân chính Vương Thừa Vũ trân trọng đọc lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi đồng bào Thủ đô nhân ngày giải phóng.

Ngày 10/10/1954, Hà Nội sạch bóng quân thù, hân hoan đón mừng những người con chiến thắng trở về giải phóng Thủ đô. Sự kiện đó đánh dấu một bước ngoặt có ý nghĩa cực kì to lớn, mở ra một thời kỳ mới hết sức vẻ vang trong lịch sử ngàn năm văn hiến của Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội ở thời đại Hồ Chí Minh quang vinh.

Thủ đô ta hoàn toàn thoát khỏi ách thống trị của đế quốc thực dân; nhân dân lao động vĩnh viễn xóa bỏ mọi chế độ áp bức, bóc lột, đứng lên làm chủ vận mệnh của mình và phấn khởi đi vào xây dựng xã hội mới, mở đầu sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa trên đất nước ta.

Như vậy, có thể thấy rằng, 10/10/1954 là ngày Thủ đô Hà Nội hoàn toàn được giải phóng, những lính viễn chinh Pháp cuối cùng đã rời khỏi Hà Nội, quân đội ta hoàn toàn kiểm soát thành phố. Vậy, đó không phải là giải phóng thì là gì? Việc các văn kiện chính trị của Việt Nam gọi ngày 10/10 là ngày giải phóng Thủ đô là đúng với thực tế lịch sử không hề có ý đồ “tẩy não”, “xóa bỏ lịch sử” như một số người vẫn đang rêu rao.

Việt Nguyễn

Read more…

Cách đây 64 năm ngày 10/10/1954, nhân dân Hà Nội và người dân cả nước hân hoan niềm vui Thủ đô được giải phóng. Có thể khẳng định, đây là mốc son chói lọi trong lịch sử lịch sử dựng và giữ nước của cha ông ta cũng như xây dựng, phát triển của Thủ đô.

Nhân dân Hà Nội chào đón bộ đội tiếp quản Thủ đô

Cách đây 64 năm, năm 1954, sau 9 năm trường kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, quân giải phóng đã hoàn toàn kiểm soát thủ đô Hà Nội. Thời điểm này, sau 9 năm trường kỳ kháng chiến của quân dân ta, thực dân Pháp đã buộc phải ngồi vào bàn đàm phán và ký hiệp định Giơ ne vơ ngày 20/7/1954, chấp nhận rút khỏi miền Bắc Việt Nam. Cách đây đúng 64 năm, vào 16h ngày 9/10/1954, những tên lính thực dân cuối cùng đã rút qua cầu Long Biên, quân ta hoàn toàn kiểm soát thành phố. Đến sáng 10/10/1954, Ủy ban Quân chính thành phố và các đơn vị quân đội nhân dân chia làm nhiều cánh lớn đã mở cuộc hành quân lịch sử tiến vào Hà Nội.

Ngày 10/10/1954, Thủ đô Hà Nội - trái tim của Tổ quốc, trung tâm kinh tế, chính trị, văn hóa - xã hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được giải phóng, sạch bóng quân thù; quân đội ta hoàn toàn tiếp quản Thủ đô. Cờ đỏ sao vàng tung bay, cả Hà Nội tưng bừng chào đón đoàn quân chiến thắng trở về.

Ngay sau khi giải phóng, phát huy truyền thống tốt đẹp của người Tràng An, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, trực tiếp là Đảng bộ Thủ đô, Hà Nội đã nhanh chóng khắc phục khó khăn, phát triển kinh tế, văn hóa, khoa học – kỹ thuật, quốc phòng, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, góp phần đánh thắng hai cuộc chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, trở thành hậu phương vững chắc của tiền tuyến lớn miền Nam, xứng đáng là lương tâm của thời đại”; “Thủ đô của phẩm giá con người”. Bước vào thời kỳ đổi mới, phát huy ý nghĩa vẻ vang của một Thủ đô giải phóng, Hà Nội nhanh chóng vươn lên, đổi mới tư duy, phát triển mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực, trở thành “thành phố vì hòa bình”, đóng góp quan trọng vào “thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử” của công cuộc đổi mới hiện nay.

64 năm đã trôi qua, nhưng ngày 10/10/1954 ấy vẫn ghi dấu ấn đậm nét trong kí ức của những người Hà Nội còn sống đến hôm nay. Thủ đô Hà Nội được giải phóng không chỉ là niềm vui mừng của người dân Thủ đô mà còn là một sự kiện lịch sử, một ngày hội lớn của nhân dân cả nước và kiều bào ta ở nước ngoài. Các nước trong phe xã hội chủ nghĩa và nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới cũng phấn khởi, cùng chia vui, đưa tin và giới thiệu về sự kiện lịch sử đó.

Hà Nội gánh chịu những hậu quả nặng nề về kinh tế, văn hóa, xã hội do trải qua 70 năm dưới ách đô hộ của thực dân Pháp. Tuy nhiên vượt lên trên mọi khó khăn, thử thách, Hà Nội đã nhanh chóng ổn định đời sống và lao động sản xuất, hàn gắn vết thương chiến tranh, khôi phục sản xuất nông nghiệp và công nghiệp theo hướng xây dựng một nền kinh tế độc lập, tự chủ và phồn vinh.

Những thành tựu trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa-xã hội, an ninh quốc phòng từ khi Thủ đô giải phóng làm cho Hà Nội đã tiến những bước dài chưa từng thấy trong lịch sử. Bộ mặt thành phố, xã hội, con người Hà Nội đều đổi mới. Hà Nội thực sự trở thành trung tâm vững chắc của cách mạng cả nước.

Thành tựu của 64 năm giải phóng Thủ đô, 32 năm đổi mới đã và đang tạo ra thế và lực mới cho Thủ đô đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập sâu rộng vào nền kinh tế quốc tế. Không chỉ nhân dân Thủ đô mà nhân dân cả nước đều trông đợi vào những bước phát triển của Hà Nội để thêm tự hào về "trái tim hồng" của Tổ quốc.

                                                                                                         Ngọc Lan

Read more…